КУГАРНЯ газет

Пасун кечыже 🌾 24 июльышто Медведево районысо ипподромышто йӱлаш пурышо Пасун кечыже эртен. Тушто технике выставке, тӱрлӧ дискуссионный площадке, кумылым нӧлтышӧ мероприятий да молат эртеныт. Ончерыште кызытсе ялозанлык технике, тӱрлӧ кушкылын да нунын гибридыштын сортышт, озанлыклан келшыше ӱяҥдыш да кушкыл-влакым аралыме средства-шамыч дене палдареныт. Ялозанлык вуйлатыше, специалист-шамыч «йыргешке ӱстелыште» АПК-м вияҥдыме шотышто стратегический йыжыҥлам каҥашеныт, цифровизаций йодышым тарватеныыт, тӱрлӧ инновацийым илышыш шыҥдарыме нерген мутланеныт. Тӱрлӧ мастер-класс, концерт куандареныт. 📸И.Речкинын фотожо-влак.

17 июльышто Унчо кундемыште кугу пайрем гӱжлыш. Янык памаш воктенысе кеҥежымсе сценыште сӱан пайрем йӱлам модын ончыктеныт гын, Унчо кыдалаш школышто «Кидпашан корныжо» («Путь ремесла») форум эртен. Унчо ял урем мучко марий кудо-влакым погымо ыле. Кӧмыт толыныт? Регион-влак кокласе сӱан фестиваль-конкурсышто Татарстан кундемысе Шорамучаш ял гыч «Шишор» ансамбль, Чуваш республик гыч «Муркаш» ансамбль, Марий Эл Республикын Звенигово район Нуктуж клуб пеленсе «Сем аршаш», Тошто Торъял гыч «Ший оҥгыр», Шернур район Марисола гыч «Саскавий», Советский район Кужмарий клуб пеленысе «Эр ӱжара», Кужэҥер район Кугу Лаждӱр клуб пеленыысе «Марий сем», Морко район Шлань ял гыч «Эр кече», Унчо ял «Унчо ӱ

Республикысе Марий тӱвыра рӱдерын «Сото вий» калык мурым мурышо ансамбльже Ульяновскышто эртаралтше «Поволжская глубинка» XII Россий кӱкшытан калык тӱвыра фестивальыште лийын. Тушто нуно марий калык муро-куштымаш, семӱзгар дене палдареныт. Фестивальым пайремлын почмаште участвоватленыт, Октябрьский посёлкышто мастарлыкыштым ончыктеныт. «Сото вий» ансамбльым Марий Эл тӱвыран сулло пашаеҥже Эльвира Петрова вуйлата. Ансамбль фестивальын дипломжо дене палемдалтын. 📸Марий тӱвыра рӱдерын ВК-се лаштыкше гыч налме фото.

Юрий Зайцев – Волжский округышто Марий Элым Вуйлатыше Юрий Зайцев Волжский округышто паша дене лийын. Тудо районлаште илыше еҥ-шамычын обращенийыштлан, пашаеҥ-влакын отчётыштлан веле огыл тӱткышым ыштем, тыгак шкеак тушко лектын кошташ тыршем манын. Соцобъект-влак чоҥалтмым, тӱрлӧ йодышлам эскерымыжымат палемден. Ю.Зайцев Приволжский посёлкышто «Таза Республик» нацпроект почеш организоватлыме «Тазалык кече» выездной пунктын пашажым ончал савырнен. Посёлкышто илыше да медпашаеҥ-влак дене вашлийын. Тыгак Волжск оласе «Йӱдвел» микрорайонысо бульварын да 6-шо номеран школын у зданийже кузе чоҥалтмыштым терген. Верысе калык дене нуным тургыжландарыше йодыш-влакым каҥашен. 📸 Марий Элым Вуйл

🥘 15-16 августышто Медведево ипподромышто IV регион-влак кокласе «Йошка Еш» гастрофестиваль лиеш. «Йошка Еш» – тиде российысе калык-шамычын национальный кухньо фестивальышт, тушто шеф-повар, йӱлам аралыше еҥ-влак, кидмастар-влак вашлийыт. Тыште пырля кочкышым ямдылат, опытышт дене пайлалтыт да историйым каласкалат. 🌳 Тений фестивальын темыже – «Лесной шёпот». Тиде пӱртӱс нерген пӧрт семын, повар семын да храм семын шонаш таратымаш, погымо, кучымо, мумо да лукмо кочкыш нерген, шудо пашаеҥ-влакын шинчымашышт, мыланна чодыра пуымым пагалымаш нерген. 📸 Гастрономический фестиваль «Йошка Еш»

Муралта да кушталта Марий Шой ялын йоргаже «Чолга шӱдыр» лаштыкнан черетан унаже – Йошкар-Олаште илыше Богдан Тымбаршев. Тудо тений Калыкле сымыктыш гимназийыште 4-ше классым тунем пытарен. Баяным, гитарым шокта, фортепианым шымла, тӱмырым кыра, утларакше гармонь семым йӧрата. Шокталтен колта – тавалтыде от чыте, муралтен колта – уло чонетым савыра. Шукерте огыл Богдан дене вашлийын мутланаш пиал шыргыжале. – Богдан, тый сылнын мурет, гармонь денат мастарын шоктет. Каласе, кӧ тыйым тидлан кумылаҥден? – Марий муро да куштымаш деке мыйым ачам Алексей Иванович Тымбаршев кумылаҥден, а икымше семым тале гармоньчо Александр Лопкин туныктен. – Икымше гана кугу сценышке кунам лектынат? Тачысе

📋 Лидия Батюковам Марий Эл Правительстве Председательын икымше алмаштышыжлан шогалтыме Марий Элым Вуйлатыше Юрий Зайцев Лидия Батюковам регион Правительстве Председательын икымше алмаштышыже — Марий Эл Республик Вуйлатышын Администрацийжым вуйлатыше должностьыш шогалтыме нерген указеш кидпалым пыштен. Документ 2026 ий 20 июль гыч вийым налын. Ушештарыман, ондак ты постым шке кумылын Наталья Ошланова коден каен. У должностьышто Лидия Батюкова вуйлатышын администрацийжын тӱҥ паша корныжым курироватлаш да правительствын пашажым виктарен шогаш тӱҥалеш. 📸 Лидия Батюкован ВК-се лаштыкше гыч налме фото.

Самырык-влаклан полшат 👩‍🏫 ✍ Мемнан Президентна Владимир Владимирович Путин педагогын посна статусшым пеҥгыдемдыме нерген Указым подписатлен. Тиде инициативым тудо «Единый Российын» съездыштыже кӱлешанлан шотлен да тидым наставничество ден самырык специалист-шамычлан полшымо дене пеҥгыдемдаш кӱштен. Марий Эл тиде корно денак пашам ышта. 2020 ий годсек «Земский учитель» программе почеш ялласе школлашке 85 туныктышо толын. 2026 ийыште эше 10 у квотым налме. Участник-влаклан 1 млн теҥгем, ЖКХ шотышто льготым пуат, а самырык специалист-шамычлан – ешартыш выплатым: 300 тӱжем теҥге выплатым ял ден селаште пашам ыштымылан, 100 тӱжем теҥгем – ола шотан посёлкылаште. – Ме тыгодымак инфрастр

📅 20-26 ИЮЛЬЛАН КАЛЫК ПАЛЕ ☀20 июльышто ямдылыме тумо выньык поснак эмлыше виян. Тиде кечын тумо йымалне шинчашат сай, вийда кузе погынымым шижын кертыда. 🌤21 июльышто могай игече шога, 2 августыштат тыгаяк лийшаш. 🌥22 июльышто лилий пеледыш кечывал кечын петыралтеш гын, эрлашыжым йӱр лийын кертеш. 🌦⚡23 июльышто кӱдырчӧ чот рашкалта – кужун шуйнышо йӱрлан. Кӱдырчӧ тымык, тора гыч шоктымыла йоҥга– йӱр вашке пытышаш. 🌦24 июльышто эҥыремыш эҥыремышвот покшелне тарваныде шинча – йӱрлан. 🌦25 июльышто леве игече леве шыжым сӧра, а йӱр йӱреш гын, шыжат йӱран лийын кертеш. 🌤26 июльышто кече кукшо, шокшо да кечан лиеш – икымше шыже тылзыште сай игечым вучыман.

ТУКЫМ КЫЛ - МАРИЙ ФАМИЛИЙ‼ АКТАНАЕВМЫТ ⚡ Медведево район Руэм посёлкысо кыдалаш школын чолга тунемшыже Егор Актанаев шке фамилийже нерген палдарыш: ✅- Актанаев фамилий марий да тюрк калык-влакын ушнымышт негызеш шочын. Тидын шотышто тӱрлӧ легенде уло. Актанай кок мут гыч шога. «Ак» манмыже тюрк йылме гыч «ошо» манын кусаралтеш. Тудо арулыкым, порылыкым, волгыдылыкым ончыкта. «Танай» ужашыже «эр кече» манын умылтаралтеш. Тыгай лӱман-влак йӱла дене кылдалтше койыш-шоктышым радамленыт. Нунын илышышт волгыдо, пиалан лиеш, маныныт. Садлан шуко еҥ шке шочшыжлан Актанай лӱмым пуаш тыршен. Ожнысо калык тудын вийжылан моткоч ӱшанен. Вес легендыште тыгерак ойлалтеш: пуйто ожнысо калык чодыра ко